Sagarrak Ekologista Taldea- Ekologistak Martxan-ek Basauri leku segurua izatea eta herritarren osasuna eta ongizatea erraztuko dituen mugikortasuna izatea eskatzen du.

3 hildako azken 6 urteetan Basaurin, eta harrapatze eta istripu kopuru handiagoak erakusten dute premiaz hartu behar direla neurriak gai honetan. Segurtasuna babesteko eskubide kolektiboa da, eta ongizate, espazio publikorako sarbide eta ingurumen-osasun handiagoa ahalbidetzen du.

Talde ekologistak kezka handiz ikusten du Basauriko trafikoak eragindako ezbehar-kopuruaren bilakaera.

Pertsona bat hil zen 2024an Basaurin, zirkulazio-istripuz, eta 3 pertsona hil ziren harekin 2019tik. 2024an 9 pertsona hil ziren Bizkaian zirkulazio-istripuz, eta horietako 1 Basaurin gertatu zen.

Aldi berean, biktimak eragin zituzten istripuen kopurua 49 da 2024an, 2019an baino ia % 20 gehiago, urte horretan 41 istripu izan baitziren biktimekin.

Kopuru horrek daturik onenak iluntzen ditu biktimarik gabeko istripuei dagokienez. Eta zalantzarik izanez gero, harrapatzeen kopurua 13ra igo da berriro 2024an, eta 2019an izandako harrapatzeen ia bikoitza izan da.

Harrapatzeen arrazoiei dagokienez, 13 harrapaketetatik 10etan, gutxienez, arrazoiak hauek ziren: despisteak, gehiegizko abiadura edo arduragabekeria gidatzean. Horiek guztiek adierazten dute beharrezkoa dela neurri sendoak hartzea trafikoa arintzeko eta udalerrian zirkulatzen duten ibilgailuen kopurua murrizteko, seguruagoa izan dadin.

Grafikoek beren kabuz hitz egiten dute, eta ezer egiten ez denean gauzak okertu egiten direla erakusten dute:

Iturria: geuk egina, Basauriko Udalak emandako datuetan oinarrituta

Biztanleriari dagokionez, antzekoak edo handiagoak diren udalerriekin alderatuz gero (Portugalete (44.766 biztanle), Santurtzi (46.247 biztanle) edo Getxo (75.981 biztanle), ikus daiteke Basaurik udalerri horietako datuak baino askoz ere handiagoak ematen dituela, baita biztanleriaren ia bikoitza ere, Getxoren kasuan bezala.

Bada, Basaurik guztiek baino biztanle gutxiago izan arren, aise gainditzen ditu istripuei dagokienez, eta ikusten da 2015etik goranzko joera argia dagoela. Eusko Jaurlaritzaren trafiko-istripuen urtekari estatistikoaren datuen arabera, 2023an Basauri Portugalete eta Santurtzi baino 3 aldiz handiagoa da, eta Getxo baino 1,5 aldiz handiagoa, Basaurik baino ia bi aldiz gehiago.

Iturria: geuk egina, trafiko-istripuen urtekari estatistikoko datuetan oinarrituta (https://www.trafikoa.euskadi.eus/anuario-estadistico-de-accidentes-de-trafico/webtraf00-content/es/)

Talde ekologistak deitoratu egin du Basauriko trafikoak eragindako ezbehar-tasa handia geldiarazteko neurri sendorik ez hartzea. Azken urteotan mugikortasunari buruz hartutako neurriak aparkaleku-plaza gehiago sortzera eta indarrean dagoen araudia betetzen ez duten gutxieneko planteamenduak dituen Hiri Mugikortasun Jasangarriko Plan batera mugatzen dira. Lehenik eta behin, onarpen-fasean dago indarrean egon beharko lukeenean. Bigarrenik, ez dator bat azken urteotan Euskadin Jasangarritasun Energetikoaren Legearen eta Mugikortasun Iraunkorraren Legearen bidez garatutako legezkotasun osoarekin. Proposatutako jarduerek ez dute balio udalerrian ezbehar-tasa saihesteko neurri gisa.

Sagarrak elkarteak mugikortasun jasangarri, seguru eta osasungarriaren aldeko neurri argiak proposatzen jarraitzen du, aukera guztietan, jendaurrean aurkeztutako dokumentazioari egindako alegazioen bidez. Neurri horien artean daude:

• Kaleak oinezkoentzako bihurtzea eta espazio publikoa plataforma bakarreko kaleekin berrurbanizatzea, maila berean.

• Basauri zeharkatzen duten egungo ardatzen mozketa

• Herri arteko autobusa (Basauribusa), herritarrei udalerri barruan mugitzeko aukera emango diena, ibilgailu pribaturik erabili beharrik gabe.

• Bizikletaren erabilera sustatzea. Ia ez dago aparkalekurik herrian, ezta bizikleta erabiltzeko pizgarririk ere. Loturarik gabeko bizikleta-pistak daude, inora ez daramatenak eta josi egin behar direnak, egunerokoan erabil daitekeen azpiegitura bat izateko. Bizkaibiziren etorrera aldarrikatzen dugu beste atzerapenik gabe.

• 30 km/h-ko abiadura-muga betetzea. Gure herria zeharkatzen duten gidarien erdiek muga hori gainditzen dute, dagoen radar informatibo bakarraren datuen arabera.

• Udalerri osoan Emisio Baxuko Eremu bat ezartzeak, 50.000 biztanletik gorako udalerria izateko baldintza betetzen ez duena, baina Ingurumen Baimen Integratua duten eta oso kutsatzaileak diren 4 enpresekin kutsadura-aldi altuen baldintza betetzen duena.

• Udalean Lan Mugikortasuneko Plan bat egitea, duela 2 urte baino gehiagotik eskatzen duen legea betez, eta administrazio publikoaren ereduzko eginkizuna azpimarratuz.